علت روشن نشدن صفحه گوشی موقع زنگ خوردن
بررسی کامل دلایل نرمافزاری و سختافزاری + روش رفع مشکل
روشن نشدن صفحه گوشی هنگام زنگ خوردن یکی از مشکلاتی است که تقریباً همه کاربران تلفنهای هوشمند، چه در گوشیهای سامسونگ، شیائومی، آیفون، هواوی، پوکو، وانپلاس، نوکیا و سایر برندها، ممکن است حداقل یک بار با آن مواجه شوند. در این شرایط تلفن همراه زنگ میخورد، ویبره فعال است، حتی صدای تماس نیز شنیده میشود اما صفحه نمایش روشن نمیشود یا بعد از نزدیک کردن گوشی به گوش، دیگر نمایشگر روشن نشده و امکان پاسخ دادن یا قطع تماس وجود ندارد.
این مشکل گاهی بسیار ساده است و تنها با تمیز کردن قسمت بالایی صفحه نمایش یا حذف یک گلس نامناسب برطرف میشود، اما در برخی موارد میتواند نشانه خرابی سنسور مجاورت، اختلال در سیستم عامل، خرابی فلت سنسورها، آسیب LCD، ایراد برد اصلی یا حتی خرابی پردازنده باشد. به همین دلیل تشخیص صحیح علت بروز این مشکل اهمیت بسیار زیادی دارد، زیرا بسیاری از کاربران بدون بررسی دقیق اقدام به تعویض قطعات گرانقیمت میکنند، در حالی که مشکل تنها یک باگ نرمافزاری بوده است.
از سوی دیگر برای تعمیرکاران موبایل نیز روشن نشدن صفحه هنگام تماس یکی از ایرادهایی است که نیاز به عیبیابی مرحلهبهمرحله دارد. اگر بدون بررسی دقیق اقدام به تعویض سنسور، LCD یا برد شود، علاوه بر افزایش هزینه تعمیر، احتمال ایجاد مشکلات جدید نیز وجود خواهد داشت. بنابراین آشنایی کامل با عملکرد سنسور مجاورت، نحوه خاموش و روشن شدن صفحه نمایش در زمان تماس و مسیرهای سختافزاری مرتبط با این بخش، اهمیت بسیار زیادی دارد.
در این مقاله قصد داریم به صورت کاملاً تخصصی و جامع تمامی علتهای روشن نشدن صفحه گوشی هنگام زنگ خوردن را بررسی کنیم. علاوه بر معرفی دلایل نرمافزاری و سختافزاری، روشهای تست، عیبیابی، تعمیر و پیشگیری از بروز این مشکل را نیز توضیح خواهیم داد تا هم کاربران عادی و هم تعمیرکاران بتوانند با دید بهتری علت اصلی این ایراد را تشخیص دهند.
چرا هنگام تماس صفحه گوشی خاموش میشود؟
قبل از اینکه دلایل روشن نشدن صفحه را بررسی کنیم، بهتر است بدانیم اصلاً چرا گوشی هنگام تماس صفحه نمایش را خاموش میکند.
این ویژگی یکی از مهمترین قابلیتهای تمام گوشیهای هوشمند است. زمانی که گوشی را برای مکالمه کنار گوش قرار میدهید، دستگاه به کمک سنسور مجاورت (Proximity Sensor) تشخیص میدهد که جسمی به نمایشگر نزدیک شده است. در این لحظه سیستم عامل دستور خاموش شدن LCD را صادر میکند.
هدف از این فرآیند چند مورد مهم است:
- جلوگیری از لمس اتفاقی صفحه توسط صورت
- جلوگیری از قطع شدن تماس
- جلوگیری از فعال شدن برنامهها هنگام مکالمه
- کاهش مصرف باتری
- افزایش طول عمر نمایشگر
- جلوگیری از فشرده شدن دکمههای روی صفحه
اگر این قابلیت وجود نداشت، هنگام صحبت کردن گونه یا گوش کاربر بارها روی گزینههایی مانند اسپیکر، میکروفون، Hold، ضبط تماس یا پایان تماس ضربه میزد و عملاً مکالمه غیرممکن میشد.
به همین دلیل تمام شرکتهای سازنده گوشی از جمله سامسونگ، اپل، شیائومی، هواوی، آنر، ریلمی، موتورولا و سایر برندها از سنسور مجاورت برای مدیریت نمایشگر در زمان تماس استفاده میکنند.
سنسور مجاورت (Proximity Sensor) چگونه کار میکند؟
سنسور مجاورت یکی از کوچکترین اما مهمترین قطعات موجود در قسمت بالای گوشی است. این سنسور معمولاً کنار اسپیکر مکالمه قرار میگیرد و وظیفه آن تشخیص فاصله بین گوشی و اجسام اطراف است.
عملکرد این سنسور بسیار ساده اما هوشمندانه است.
ابتدا فرستنده مادون قرمز، پرتو نامرئی IR را ارسال میکند. اگر جسمی مانند صورت کاربر در فاصله مشخصی قرار بگیرد، این نور بازتاب شده و توسط گیرنده مادون قرمز دریافت میشود. سپس اطلاعات به پردازنده ارسال شده و سیستم عامل تصمیم میگیرد نمایشگر خاموش شود.
بعد از اینکه گوشی از کنار گوش فاصله گرفت، دیگر بازتابی دریافت نمیشود و سیستم عامل دوباره صفحه نمایش را روشن میکند.
تمام این فرآیند در کمتر از چند صدم ثانیه انجام میشود و کاربر تقریباً هیچ تأخیری احساس نمیکند.
اگر سنسور مجاورت درست کار نکند چه اتفاقی میافتد؟
خرابی یا اختلال در عملکرد سنسور میتواند مشکلات مختلفی ایجاد کند که مهمترین آنها عبارتاند از:
- صفحه نمایش بعد از برداشتن گوشی از کنار گوش روشن نمیشود.
- هنگام زنگ خوردن صفحه سیاه باقی میماند.
- امکان پاسخ دادن به تماس وجود ندارد.
- صفحه مدام خاموش و روشن میشود.
- تماس به صورت تصادفی قطع میشود.
- اسپیکر یا میکروفون به صورت ناخواسته فعال میشود.
- لمس صفحه هنگام مکالمه مختل میشود.
- صفحه بدون دلیل خاموش میشود.
در بسیاری از گوشیها کاربران تصور میکنند LCD خراب شده است، در حالی که تنها سنسور مجاورت عملکرد صحیحی ندارد.
مهمترین علتهای روشن نشدن صفحه گوشی هنگام زنگ خوردن
اگر بخواهیم تمام دلایل این مشکل را به ترتیب میزان شیوع دستهبندی کنیم، معمولاً موارد زیر بیشترین سهم را دارند:
- کثیف شدن سنسور مجاورت
- نصب محافظ صفحه نامناسب
- خرابی سنسور Proximity
- اختلال نرمافزاری سیستم عامل
- باگ رابط کاربری گوشی
- خرابی فلت سنسورها
- آسیب LCD
- ایراد کانکتور سنسور
- آسیب برد اصلی
- خرابی آیسیهای مرتبط با نمایشگر
- خرابی پردازنده
- نفوذ آب و رطوبت
البته هرکدام از این موارد علائم مخصوص به خود را دارند که در ادامه مقاله به طور کامل بررسی خواهیم کرد.
علت اول: کثیف شدن سنسور مجاورت
شاید عجیب به نظر برسد اما یکی از رایجترین دلایل روشن نشدن صفحه گوشی هنگام تماس، تنها کثیف بودن قسمت بالایی نمایشگر است.
در طول استفاده روزمره، چربی پوست، گردوغبار، بخار، ذرات ریز، کرمهای آرایشی، عرق یا حتی اثر انگشت روی قسمت بالایی گوشی جمع میشوند. از آنجا که سنسور مجاورت با ارسال و دریافت نور مادون قرمز کار میکند، وجود هرگونه آلودگی میتواند عملکرد آن را مختل کند.
زمانی که سنسور نتواند نور بازتابی را به درستی تشخیص دهد، تصور میکند هنوز گوشی کنار گوش قرار دارد؛ بنابراین اجازه روشن شدن صفحه را صادر نمیکند.
این مشکل مخصوصاً در گوشیهایی که چند سال از عمر آنها گذشته بسیار رایج است، زیرا منافذ اطراف اسپیکر مکالمه به مرور زمان با گردوغبار پر میشوند.
در چنین شرایطی معمولاً هیچ قطعهای خراب نشده و تنها با تمیز کردن صحیح قسمت بالایی گوشی، مشکل کاملاً برطرف میشود.
برای این کار بهتر است از یک پارچه میکروفایبر تمیز استفاده شود و از وارد کردن اجسام فلزی یا نوکتیز به داخل اسپیکر خودداری گردد، زیرا ممکن است به توری اسپیکر یا خود سنسور آسیب وارد شود.
آیا محافظ صفحه میتواند باعث روشن نشدن نمایشگر شود؟
بله؛ این مورد یکی از رایجترین دلایل مراجعه کاربران به مراکز تعمیرات موبایل است.
بسیاری از گلسهای غیراستاندارد، مخصوصاً نمونههای ارزانقیمت، محل قرارگیری سنسور مجاورت را به درستی برش ندادهاند یا از رنگ مشکی ضخیمی در قسمت بالای صفحه استفاده میکنند. این موضوع باعث میشود نور مادون قرمز به درستی عبور نکند و سنسور دائماً وجود یک مانع را تشخیص دهد.
گاهی نیز چسب UV یا حباب ایجاد شده زیر محافظ صفحه، عملکرد سنسور را مختل میکند. در این شرایط گوشی کاملاً سالم است اما به دلیل نصب یک محافظ نامناسب، صفحه نمایش هنگام تماس روشن نمیشود.
به همین دلیل یکی از اولین اقداماتی که در فرآیند عیبیابی توصیه میشود، برداشتن محافظ صفحه و بررسی عملکرد سنسور بدون گلس است.
در بسیاری از موارد، تنها با تعویض محافظ صفحه با یک نمونه استاندارد، مشکل به طور کامل برطرف میشود.
علت دوم: خرابی سنسور مجاورت (Proximity Sensor)
اگر پس از تمیز کردن قسمت بالایی گوشی و برداشتن گلس همچنان مشکل پابرجا بود، یکی از محتملترین دلایل، خرابی خود سنسور مجاورت است. این قطعه با وجود ابعاد بسیار کوچک، نقش حیاتی در مدیریت نمایشگر هنگام تماسهای تلفنی ایفا میکند. سنسور مجاورت در اثر ضربه، نفوذ مایعات، نوسانات ولتاژ، تعمیرات غیراصولی یا حتی استهلاک طبیعی ممکن است دچار اختلال شود.
خرابی سنسور معمولاً به دو شکل ظاهر میشود. در حالت اول، سنسور دائماً وجود یک جسم را تشخیص میدهد و تصور میکند گوشی کنار گوش قرار گرفته است؛ در نتیجه صفحه نمایش همیشه خاموش باقی میماند. در حالت دوم، سنسور هیچ جسمی را تشخیص نمیدهد و صفحه نمایش حتی هنگام قرار گرفتن گوشی کنار گوش نیز خاموش نمیشود. هر دو حالت نشاندهنده عملکرد غیرطبیعی این قطعه هستند.
در برخی مدلهای جدید، بهخصوص گوشیهایی که از سنسورهای مجازی یا ترکیبی استفاده میکنند، ممکن است خود قطعه سالم باشد اما اطلاعات نادرستی به سیستم عامل ارسال شود. این موضوع تشخیص عیب را کمی پیچیدهتر میکند و نیاز به بررسی نرمافزاری و سختافزاری همزمان دارد.
نشانههای رایج خرابی سنسور مجاورت عبارتاند از:
- صفحه بعد از برداشتن گوشی از کنار گوش روشن نمیشود.
- هنگام زنگ خوردن صفحه کاملاً سیاه است.
- برای روشن شدن صفحه باید دکمه پاور را فشار دهید.
- صفحه گاهی روشن میشود و گاهی خیر.
- تماس برقرار است اما امکان پایان دادن یا فعال کردن اسپیکر وجود ندارد.
- تست سنسور در منوی مخفی گوشی با خطا مواجه میشود.
در این شرایط، تعمیرکار ابتدا باید با ابزارهای تست یا منوهای مخفی دستگاه، عملکرد سنسور را بررسی کند و تنها در صورت اطمینان از خرابی، اقدام به تعویض قطعه نماید.
علت سوم: اختلالات نرمافزاری سیستم عامل
برخلاف تصور بسیاری از کاربران، همیشه مشکل از قطعات سختافزاری نیست. در سالهای اخیر، بهروزرسانیهای اندروید و رابطهای کاربری مانند One UI سامسونگ، HyperOS شیائومی، MagicOS آنر و EMUI هواوی گاهی باعث ایجاد باگهایی شدهاند که عملکرد سنسور مجاورت یا مدیریت صفحه نمایش را مختل میکنند.
سیستم عامل وظیفه دریافت اطلاعات سنسور و ارسال دستور خاموش یا روشن شدن صفحه را بر عهده دارد. اگر این فرآیند به هر دلیلی دچار مشکل شود، حتی سالمترین سنسور نیز نمیتواند عملکرد صحیحی داشته باشد.
گاهی پس از نصب یک آپدیت جدید، فایلهای سیستمی بهدرستی جایگزین نمیشوند یا کش برخی سرویسها دچار اختلال میشود. نتیجه این اتفاق میتواند روشن نشدن صفحه هنگام تماس باشد.
از جمله عواملی که ممکن است باعث ایجاد این مشکل شوند میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- ناقص نصب شدن آپدیت سیستم عامل
- ناسازگاری نسخه جدید اندروید با برخی مدلها
- آسیب دیدن فایلهای سیستمی
- کرش کردن سرویس مدیریت تماس
- اختلال در سرویس Sensor Service
- وجود باگ در رابط کاربری
در بسیاری از موارد، پاک کردن کش سیستم، نصب نسخه جدیدتر نرمافزار یا حتی بازگردانی تنظیمات میتواند مشکل را برطرف کند.
آیا برنامههای جانبی میتوانند باعث این مشکل شوند؟
بله، بسیاری از برنامههایی که مجوز دسترسی به تماسها، نمایش روی سایر برنامهها یا مدیریت صفحه نمایش را دریافت میکنند، ممکن است عملکرد طبیعی سیستم را مختل کنند.
برای مثال برخی برنامههای ضبط تماس، برنامههای مدیریت تماس، اپلیکیشنهای خاموش کردن خودکار صفحه، برنامههای صرفهجویی در باتری یا نرمافزارهای بهینهسازی حافظه ممکن است در عملکرد سنسور یا سرویس تماس تداخل ایجاد کنند.
گاهی نیز لانچرهای شخص ثالث یا برنامههایی که ظاهر سیستم را تغییر میدهند، باعث بروز این مشکل میشوند.
اگر این ایراد پس از نصب یک برنامه خاص ایجاد شده باشد، حذف همان برنامه معمولاً مشکل را برطرف میکند. به همین دلیل توصیه میشود در زمان عیبیابی، گوشی را در Safe Mode اجرا کنید. اگر در این حالت مشکل برطرف شد، به احتمال زیاد یکی از برنامههای نصبشده عامل ایجاد اختلال است.
نقش حافظه کش در روشن نشدن صفحه هنگام تماس
اندروید برای افزایش سرعت اجرای برنامهها، بخشی از اطلاعات را در حافظه کش ذخیره میکند. اگر این دادهها آسیب ببینند یا قدیمی شوند، ممکن است سرویس تماس یا مدیریت سنسورها دچار اختلال شود.
نشانههای این نوع مشکل معمولاً شامل موارد زیر است:
- تأخیر در روشن شدن صفحه
- روشن شدن صفحه با چند ثانیه تأخیر
- هنگ کردن صفحه بعد از پایان تماس
- سیاه ماندن نمایشگر تا زمان فشردن دکمه پاور
پاک کردن کش سیستم در بسیاری از گوشیها بدون حذف اطلاعات شخصی انجام میشود و میتواند بسیاری از باگهای نرمافزاری را برطرف کند.
اختلال در کالیبراسیون سنسور مجاورت
در برخی گوشیها، بهویژه مدلهای جدید شیائومی، پوکو، ردمی و تعدادی از گوشیهای سامسونگ، سنسور مجاورت نیاز به کالیبراسیون صحیح دارد. اگر این کالیبراسیون به هر دلیل به هم بخورد، سنسور فاصله را اشتباه تشخیص میدهد.
برای مثال ممکن است سنسور تصور کند همیشه جسمی در فاصله نزدیک قرار دارد و بنابراین صفحه را روشن نکند. برعکس، ممکن است فاصله واقعی را تشخیص ندهد و نمایشگر همیشه روشن بماند.
کالیبراسیون معمولاً در شرایط زیر دچار مشکل میشود:
- نصب رام جدید
- فلش کردن گوشی
- تعویض نمایشگر
- تعویض فلت سنسورها
- ریست کارخانه
- نصب نسخه آزمایشی سیستم عامل
در بسیاری از مراکز تعمیرات، این مشکل بدون تعویض قطعه و تنها با انجام کالیبراسیون مجدد برطرف میشود.
تأثیر آپدیتهای اندروید بر عملکرد سنسور
هر سال نسخههای جدید اندروید منتشر میشوند و همراه با آنها، شرکتهای سازنده نیز رابط کاربری خود را بهروزرسانی میکنند. اگرچه هدف این آپدیتها افزایش امنیت و امکانات دستگاه است، اما گاهی باگهایی نیز به همراه دارند.
یکی از مشکلاتی که برخی کاربران پس از بهروزرسانی گزارش میکنند، عملکرد نادرست سنسور مجاورت یا خاموش ماندن صفحه هنگام تماس است.
این مشکل معمولاً به دلیل ناسازگاری نرمافزار جدید با سختافزار برخی مدلها ایجاد میشود و اغلب در بهروزرسانیهای بعدی برطرف خواهد شد. به همین دلیل اگر مشکل دقیقاً بعد از نصب یک آپدیت آغاز شده باشد، بهتر است قبل از هرگونه تعمیر سختافزاری، نسخههای جدیدتر نرمافزار را بررسی کنید.
آیا ریست کارخانه مشکل را حل میکند؟
این سؤال یکی از پرتکرارترین پرسشهای کاربران است. پاسخ به نوع ایراد بستگی دارد.
اگر علت روشن نشدن صفحه هنگام تماس، یک باگ نرمافزاری، تنظیمات اشتباه یا تداخل برنامهها باشد، بازگردانی گوشی به تنظیمات کارخانه میتواند مشکل را برطرف کند.
اما اگر سنسور مجاورت، فلت، کانکتور، LCD یا برد اصلی دچار آسیب شده باشد، ریست کارخانه هیچ تأثیری نخواهد داشت و تنها زمان کاربر را هدر میدهد.
به همین دلیل توصیه میشود قبل از انجام ریست، ابتدا مراحل سادهتر مانند حذف برنامههای مشکوک، بررسی محافظ صفحه، تست سنسور و پاک کردن کش سیستم انجام شود.
تفاوت علائم خرابی نرمافزاری و سختافزاری
تشخیص اینکه مشکل از نرمافزار است یا سختافزار، اهمیت زیادی در فرآیند تعمیر دارد. در مشکلات نرمافزاری، ایراد معمولاً بهصورت مقطعی ظاهر میشود؛ ممکن است پس از ریاستارت گوشی برای مدتی برطرف شود یا فقط بعد از نصب یک بهروزرسانی ایجاد شده باشد. همچنین در این حالت معمولاً سایر بخشهای گوشی عملکرد طبیعی دارند.
در مقابل، خرابیهای سختافزاری اغلب پایدار هستند و بدون توجه به ریاستارت، ریست کارخانه یا نصب نسخه جدید سیستم عامل ادامه پیدا میکنند. اگر سنسور، فلت یا مسیرهای برد آسیب دیده باشند، تا زمان تعمیر یا تعویض قطعه، مشکل برطرف نخواهد شد.
علت چهارم: خرابی فلت سنسورها (Sensor Flex)
یکی از مهمترین دلایل سختافزاری که معمولاً پس از ضربه یا تعمیرات غیراصولی مشاهده میشود، خرابی فلت سنسورها است. در بسیاری از گوشیهای هوشمند، سنسور مجاورت، سنسور نور محیط (Ambient Light Sensor)، میکروفون دوم و گاهی حتی اسپیکر مکالمه روی یک فلت مشترک قرار گرفتهاند. این فلت از طریق کانکتور مخصوص به برد اصلی متصل میشود و کوچکترین آسیب به آن میتواند باعث از کار افتادن چندین قطعه بهصورت همزمان شود.
فلت سنسورها معمولاً بسیار نازک و حساس است. هنگام تعویض باتری، نمایشگر یا باز کردن گوشی، اگر تعمیرکار دقت کافی نداشته باشد، ممکن است این فلت کشیده شود، خم شود یا حتی دچار پارگی گردد. در چنین شرایطی سنسور مجاورت دیگر قادر به ارسال اطلاعات صحیح به مادربرد نخواهد بود و صفحه نمایش هنگام تماس روشن نمیشود.
یکی از نکات مهم در عیبیابی این است که خرابی فلت همیشه به معنای پارگی کامل نیست. گاهی تنها یکی از مسیرهای مسی داخل فلت دچار شکستگی میشود؛ ظاهراً فلت سالم به نظر میرسد اما عملکرد سنسور مختل شده است. به همین دلیل تعمیرکاران حرفهای تنها به بررسی ظاهری اکتفا نمیکنند و با استفاده از مولتیمتر یا نقشه شماتیک، سلامت مسیرها را نیز بررسی میکنند.
علائمی که میتواند نشاندهنده خرابی فلت سنسورها باشد عبارتاند از:
- روشن نشدن صفحه بعد از تماس
- از کار افتادن همزمان سنسور نور
- عملکرد نامنظم روشنایی خودکار
- اختلال در میکروفون دوم در برخی مدلها
- عدم شناسایی سنسور در منوی تست
اگر این علائم همزمان مشاهده شوند، احتمال خرابی فلت بسیار بیشتر از خرابی خود سنسور خواهد بود.
علت پنجم: شل شدن یا آسیب دیدن کانکتور فلت
گاهی خود فلت سالم است اما اتصال آن به برد اصلی دچار مشکل شده است. کانکتورهای روی برد بسیار ظریف هستند و در اثر ضربه، فشار یا باز و بسته شدن نادرست ممکن است پینهای آنها خم شوند یا اتصال مناسبی برقرار نکنند.
در برخی موارد نیز پس از تعمیر نمایشگر، فلت بهدرستی در جای خود قفل نشده و همین موضوع باعث ایجاد قطعی لحظهای میشود. نتیجه این اتفاق، عملکرد نامنظم سنسور مجاورت و خاموش ماندن صفحه هنگام تماس است.
تعمیرکار باید کانکتور را از نظر موارد زیر بررسی کند:
- شکستگی پایهها
- خم شدن پینها
- وجود گردوغبار یا آلودگی
- سولفاته شدن بر اثر رطوبت
- لق بودن سوکت روی برد
گاهی تنها با تمیز کردن کانکتور و نصب صحیح فلت، مشکل بهطور کامل برطرف میشود.
علت ششم: تعویض غیراصولی LCD
یکی از دلایلی که طی سالهای اخیر بیشتر مشاهده میشود، نصب نمایشگرهای غیراستاندارد یا کیفیت پایین است. بسیاری از نمایشگرهای کپی یا اصطلاحاً Grade پایین، محل قرارگیری سنسور مجاورت را با دقت نمونه اصلی طراحی نکردهاند. در نتیجه نور مادون قرمز بهدرستی عبور نمیکند و سنسور اطلاعات اشتباهی دریافت میکند.
در برخی مدلها، هنگام تعویض LCD باید نگهدارنده پلاستیکی، لاستیک محافظ یا براکت فلزی سنسور نیز از نمایشگر قدیمی به نمایشگر جدید منتقل شود. اگر این قطعات نصب نشوند یا در جای صحیح قرار نگیرند، فاصله سنسور تا شیشه تغییر میکند و عملکرد آن مختل میشود.
همچنین باقی ماندن چسب اضافی، چسب UV یا گردوغبار در محل قرارگیری سنسور نیز میتواند همین مشکل را ایجاد کند.
به همین دلیل اگر ایراد دقیقاً بعد از تعویض نمایشگر ظاهر شده باشد، قبل از تعویض سنسور باید کیفیت LCD و نحوه نصب آن بهدقت بررسی شود.
علت هفتم: نفوذ آب و رطوبت
رطوبت یکی از بزرگترین دشمنان قطعات الکترونیکی است. حتی اگر گوشی ضدآب باشد، در اثر آسیب دیدن واشرها یا باز شدن دستگاه، احتمال نفوذ مایعات وجود دارد.
وقتی آب یا رطوبت به قسمت بالایی گوشی نفوذ میکند، معمولاً اولین قطعاتی که آسیب میبینند عبارتاند از:
- سنسور مجاورت
- سنسور نور
- اسپیکر مکالمه
- فلت سنسورها
- کانکتورهای مربوطه
در مراحل اولیه ممکن است مشکل بهصورت مقطعی ظاهر شود؛ اما با گذشت زمان و ایجاد سولفاته روی پایهها، عملکرد سنسور بهطور کامل مختل خواهد شد.
نشانههای نفوذ رطوبت عبارتاند از:
- عملکرد متناوب سنسور
- سبز یا سفید شدن پایههای کانکتور
- زنگزدگی روی فلت
- ایجاد لکههای سفید روی برد
- اختلال همزمان در چند قطعه
در چنین شرایطی تنها تعویض قطعه کافی نیست و ابتدا باید برد بهصورت تخصصی شستوشو و پاکسازی شود.
علت هشتم: آسیب دیدن مسیرهای برد (PCB)
اگر سنسور و فلت سالم باشند اما همچنان صفحه هنگام تماس روشن نشود، احتمال آسیب دیدن مسیرهای ارتباطی روی برد اصلی وجود دارد.
اطلاعات سنسور از طریق خطوط مشخصی به پردازنده منتقل میشود. این خطوط شامل مسیرهای تغذیه، زمین، کلاک و خطوط ارتباطی داده هستند. هرگونه قطعی در این مسیرها میتواند باعث از کار افتادن کامل سنسور شود.
دلایل آسیب دیدن مسیرهای برد شامل موارد زیر است:
- ضربه شدید
- خم شدن مادربرد
- آبخوردگی
- حرارت بیش از حد
- تعمیرات غیراصولی
- کنده شدن کانکتور
در این حالت تعمیرکار باید با استفاده از نقشه شماتیک (Schematic) و نقشه برد (Boardview)، تمامی خطوط ارتباطی را بررسی کرده و محل قطعی را پیدا کند. این نوع تعمیرات نیازمند تجهیزات تخصصی و تجربه کافی است.
علت نهم: خرابی آیسیهای مرتبط با نمایشگر
در برخی گوشیها، اطلاعات مربوط به سنسور مجاورت مستقیماً توسط پردازنده پردازش نمیشود و ابتدا از طریق آیسیهای واسط یا مدارهای کنترل نمایشگر عبور میکند. اگر این آیسیها دچار آسیب شوند، ممکن است فرمان روشن شدن صفحه به LCD ارسال نشود.
این مشکل بیشتر در گوشیهایی دیده میشود که ضربه شدید خوردهاند یا روی برد آنها عملیات ریبال، تعویض CPU یا تعمیرات سنگین انجام شده است.
علائم این خرابی معمولاً شامل موارد زیر است:
- صفحه هنگام تماس خاموش میماند.
- سنسور در تست نرمافزاری سالم است.
- نمایشگر در سایر شرایط عملکرد طبیعی دارد.
- مشکل تنها در زمان مکالمه ظاهر میشود.
تشخیص این ایراد بدون تجهیزات تخصصی تقریباً امکانپذیر نیست.
علت دهم: خرابی پردازنده (CPU)
اگرچه خرابی CPU نسبت به سایر عوامل بسیار کمتر اتفاق میافتد، اما در برخی موارد میتواند علت اصلی روشن نشدن صفحه هنگام تماس باشد.
تمام اطلاعات سنسورها در نهایت توسط پردازنده پردازش میشوند. اگر بخش مربوط به مدیریت سنسورها در CPU دچار آسیب شود یا یکی از پایههای آن اتصال مناسبی نداشته باشد، ممکن است دادههای سنسور بهدرستی پردازش نشوند.
این نوع خرابی معمولاً با علائم دیگری نیز همراه است؛ مانند:
- از کار افتادن چند سنسور بهطور همزمان
- هنگ کردن سیستم
- ریستارت شدن گوشی
- اختلال در روشنایی خودکار
- مشکلات تاچ
- مصرف غیرعادی باتری
از آنجا که تعمیر CPU یکی از پیچیدهترین تعمیرات موبایل محسوب میشود، قبل از رسیدن به این نتیجه باید تمامی قطعات و مسیرهای دیگر بهطور کامل بررسی شوند.
روش اصولی عیبیابی برای تعمیرکاران
برای جلوگیری از تعویض بیدلیل قطعات، بهتر است عیبیابی بهترتیب زیر انجام شود:
- بررسی وجود گلس یا محافظ نامناسب.
- تمیز کردن محل سنسور مجاورت.
- تست عملکرد سنسور از طریق منوی تست یا نرمافزارهای تخصصی.
- بررسی تنظیمات نرمافزاری و اجرای گوشی در Safe Mode.
- بررسی سلامت فلت سنسورها و کانکتور.
- کنترل کیفیت و نصب صحیح LCD.
- بررسی آثار آبخوردگی یا سولفاته شدن.
- اندازهگیری ولتاژهای تغذیه سنسور.
- تست مسیرهای ارتباطی با استفاده از شماتیک و Boardview.
- بررسی آیسیهای مرتبط و در نهایت پردازنده.
رعایت این ترتیب باعث میشود بسیاری از مشکلات بدون صرف هزینههای اضافی و بدون تعویض قطعات سالم برطرف شوند.

چگونه مشکل روشن نشدن صفحه گوشی هنگام زنگ خوردن را برطرف کنیم؟
پس از اینکه دلایل نرمافزاری و سختافزاری این مشکل را بررسی کردیم، نوبت به روشهای رفع آن میرسد. بسیاری از کاربران تصور میکنند در صورت روشن نشدن صفحه هنگام تماس، گوشی حتماً نیاز به تعمیر دارد؛ در حالی که در درصد قابل توجهی از موارد، مشکل با چند اقدام ساده برطرف میشود.
البته ترتیب انجام این مراحل اهمیت زیادی دارد. اگر بدون بررسی اولیه مستقیماً گوشی را باز کنید یا قطعاتی مانند LCD و سنسور را تعویض کنید، علاوه بر تحمیل هزینههای اضافی، ممکن است ایرادهای جدیدی نیز ایجاد شود. بنابراین همیشه از سادهترین راهکارها شروع کرده و در صورت برطرف نشدن مشکل، به سراغ مراحل تخصصیتر بروید.
راهکار اول: گوشی را یک بار ریاستارت کنید
گاهی اوقات یک اختلال موقت در سرویسهای سیستم عامل باعث میشود سنسور مجاورت اطلاعات نادرستی ارسال کند. در چنین شرایطی خاموش و روشن کردن گوشی میتواند سرویسهای مرتبط را مجدداً راهاندازی کرده و مشکل را برطرف کند.
اگر بعد از ریاستارت صفحه نمایش هنگام تماس دوباره بهدرستی عمل کرد اما پس از مدتی همان مشکل تکرار شد، احتمال وجود یک باگ نرمافزاری یا برنامه ناسازگار بیشتر خواهد بود.
راهکار دوم: محافظ صفحه را جدا کنید
همانطور که در بخشهای قبل توضیح دادیم، یکی از شایعترین دلایل این مشکل، استفاده از گلسهای غیراستاندارد است.
اگر محافظ صفحه روی قسمت سنسور را پوشانده باشد یا چسب آن کیفیت مناسبی نداشته باشد، سنسور دائماً وجود مانع را تشخیص میدهد.
برای بررسی این موضوع:
- محافظ صفحه را بهآرامی جدا کنید.
- قسمت بالای نمایشگر را تمیز کنید.
- یک تماس آزمایشی برقرار کنید.
- عملکرد صفحه را بررسی کنید.
اگر مشکل برطرف شد، تنها کافی است از یک گلس استاندارد مخصوص مدل گوشی خود استفاده کنید.
راهکار سوم: محل سنسور را تمیز کنید
قسمت بالایی گوشی معمولاً محل تجمع گردوغبار، چربی پوست و آلودگی است. این آلودگیها میتوانند مانع عبور نور مادون قرمز شوند.
برای تمیز کردن سنسور:
- از پارچه میکروفایبر نرم استفاده کنید.
- در صورت نیاز مقدار کمی الکل ایزوپروپیل روی پارچه بزنید.
- از وارد کردن اجسام فلزی یا سوزن داخل اسپیکر خودداری کنید.
- اجازه دهید سطح کاملاً خشک شود.
این کار شاید ساده به نظر برسد، اما در بسیاری از موارد مشکل را کاملاً برطرف میکند.
راهکار چهارم: بررسی بهروزرسانی سیستم عامل
اگر مشکل پس از نصب نسخه جدید اندروید ایجاد شده است، بهتر است ابتدا بررسی کنید که آیا نسخه جدیدتری منتشر شده یا خیر.
گاهی شرکتهای سازنده پس از دریافت گزارش کاربران، با انتشار یک بهروزرسانی کوچک، باگ سنسور مجاورت را برطرف میکنند.
در صورتی که آپدیت جدیدی وجود ندارد، بهتر است چند روز صبر کنید؛ زیرا معمولاً این نوع باگها در نسخههای بعدی اصلاح میشوند.
راهکار پنجم: ورود به Safe Mode
اگر احتمال میدهید یکی از برنامههای نصبشده باعث ایجاد اختلال شده است، گوشی را در حالت Safe Mode اجرا کنید.
در این حالت تنها برنامههای اصلی سیستم اجرا میشوند و تمامی برنامههای جانبی غیرفعال خواهند بود.
اگر در Safe Mode مشکل برطرف شد، به احتمال زیاد یکی از برنامههای نصبشده عامل ایجاد این ایراد است.
در این شرایط بهتر است برنامههایی مانند موارد زیر را بررسی کنید:
- برنامههای ضبط تماس
- برنامههای مدیریت تماس
- لانچرهای شخص ثالث
- نرمافزارهای بهینهسازی حافظه
- برنامههای خاموش کردن خودکار صفحه
- اپلیکیشنهای صرفهجویی در مصرف باتری
راهکار ششم: تست سنسور مجاورت
در بسیاری از گوشیهای اندرویدی امکان تست سنسور وجود دارد.
اگر سنسور سالم باشد، هنگام نزدیک کردن دست به قسمت بالای گوشی مقدار نمایش داده شده تغییر میکند.
اگر مقدار سنسور هیچ تغییری نکند، احتمال خرابی سختافزاری وجود دارد.
البته مسیر دسترسی به منوی تست در برندهای مختلف متفاوت است و در برخی مدلها نیز تنها با نرمافزارهای تخصصی امکان مشاهده وضعیت سنسور وجود دارد.
تفاوت عملکرد سنسور در گوشیهای سامسونگ
سامسونگ در مدلهای قدیمیتر معمولاً از سنسور مادون قرمز فیزیکی استفاده میکرد. این سنسورها دقت بسیار بالایی داشتند و خرابی آنها نسبتاً کم بود.
اما در بسیاری از مدلهای جدید، طراحی سنسورها تغییر کرده و در برخی دستگاهها از الگوریتمهای هوشمند برای تشخیص فاصله استفاده میشود.
به همین دلیل گاهی مشکلات نرمافزاری یا حتی نصب نمایشگر غیراستاندارد، بیش از گذشته روی عملکرد سنسور تأثیر میگذارد.
اگر این مشکل پس از تعویض LCD در گوشی سامسونگ ایجاد شده باشد، احتمال نصب نادرست قطعات جانبی سنسور بسیار زیاد است.
تفاوت عملکرد سنسور در گوشیهای شیائومی و پوکو
در سالهای اخیر بسیاری از گوشیهای شیائومی، پوکو و ردمی از سنسورهای مجازی یا Virtual Proximity Sensor استفاده کردهاند.
در این فناوری، گوشی علاوه بر اطلاعات سنسور، از دادههای شتابسنج، ژیروسکوپ و الگوریتمهای هوش مصنوعی نیز استفاده میکند.
هرچند این روش هزینه تولید را کاهش داده است، اما در برخی مدلها باعث بروز مشکلاتی مانند موارد زیر شده است:
- خاموش نشدن صفحه هنگام تماس
- روشن نشدن صفحه بعد از تماس
- تأخیر در روشن شدن نمایشگر
- عملکرد متفاوت سنسور در شرایط مختلف
به همین دلیل کاربران این برندها بیشتر از سایر برندها با این مشکل مواجه میشوند.
عملکرد سنسور در آیفون
اپل در آیفون از مجموعهای از سنسورها استفاده میکند که علاوه بر سنسور مجاورت، شامل سنسور نور محیط و در بسیاری از مدلها اجزای مرتبط با سیستم Face ID نیز هستند.
به همین دلیل هنگام تعویض نمایشگر یا تعمیر قسمت بالایی گوشی، باید تمام این مجموعه با دقت بسیار بالا جابهجا شود.
اگر تعمیرکار بدون تجهیزات مناسب این بخش را آسیب بزند، علاوه بر مشکل روشن نشدن صفحه، ممکن است قابلیت Face ID نیز از کار بیفتد.
چه زمانی باید به تعمیرکار مراجعه کنیم؟
اگر موارد زیر را مشاهده کردید، بهتر است گوشی توسط یک تعمیرکار متخصص بررسی شود:
- صفحه همیشه هنگام تماس خاموش میماند.
- سنسور در تست سختافزاری شناسایی نمیشود.
- گوشی ضربه خورده است.
- گوشی آبخورده است.
- مشکل بعد از تعویض LCD ایجاد شده است.
- سنسور و فلت آسیب فیزیکی دیدهاند.
- مشکل با ریست کارخانه نیز برطرف نشده است.
در این شرایط ادامه استفاده از گوشی یا باز کردن آن توسط افراد غیرمتخصص ممکن است باعث افزایش هزینه تعمیر شود.
چگونه از بروز این مشکل جلوگیری کنیم؟
پیشگیری همیشه سادهتر و کمهزینهتر از تعمیر است. با رعایت چند نکته ساده میتوان احتمال بروز این ایراد را تا حد زیادی کاهش داد.
نکات مهم عبارتاند از:
- از محافظ صفحه استاندارد استفاده کنید.
- قسمت بالایی نمایشگر را مرتب تمیز کنید.
- گوشی را از رطوبت و آب دور نگه دارید.
- در صورت نیاز به تعویض LCD، از قطعات اصلی یا باکیفیت استفاده کنید.
- تعمیرات را به مراکز معتبر بسپارید.
- از وارد شدن ضربه به قسمت بالایی گوشی جلوگیری کنید.
- سیستم عامل را تنها از منابع رسمی بهروزرسانی کنید.
- از نصب برنامههای ناشناس که به تماسها دسترسی دارند خودداری کنید.
رعایت همین نکات ساده میتواند عمر سنسور مجاورت را افزایش داده و از بروز بسیاری از مشکلات جلوگیری کند.
جمعبندی
روشن نشدن صفحه گوشی هنگام زنگ خوردن یکی از مشکلاتی است که میتواند هم منشأ نرمافزاری داشته باشد و هم ناشی از خرابی قطعات سختافزاری باشد. در بسیاری از موارد، عواملی مانند کثیف بودن سنسور مجاورت، استفاده از محافظ صفحه غیراستاندارد، اختلالات نرمافزاری یا باگهای سیستم عامل باعث ایجاد این مشکل میشوند و بدون نیاز به تعویض قطعه قابل برطرف شدن هستند.
در مقابل، اگر گوشی دچار ضربه، آبخوردگی یا تعمیرات غیراصولی شده باشد، احتمال خرابی فلت سنسورها، کانکتور، مسیرهای برد یا حتی خود سنسور مجاورت افزایش پیدا میکند. در چنین شرایطی انجام عیبیابی مرحلهبهمرحله اهمیت بسیار زیادی دارد و از تعویض بیدلیل قطعات جلوگیری میکند.
برای کاربران عادی، شروع عیبیابی از اقدامات ساده مانند تمیز کردن سنسور، بررسی گلس، راهاندازی مجدد گوشی و حذف برنامههای مشکوک بهترین گزینه است. اما اگر مشکل همچنان ادامه داشته باشد، مراجعه به یک مرکز تعمیرات تخصصی میتواند از آسیبهای بیشتر و هزینههای اضافی جلوگیری کند.
سوالات متداول (FAQ)
چرا هنگام زنگ خوردن صفحه گوشی روشن نمیشود؟
رایجترین دلایل شامل خرابی یا کثیف بودن سنسور مجاورت، استفاده از محافظ صفحه نامناسب، مشکلات نرمافزاری، خرابی فلت سنسورها یا آسیبهای سختافزاری است.
آیا محافظ صفحه میتواند باعث این مشکل شود؟
بله. برخی گلسهای غیراستاندارد محل سنسور مجاورت را میپوشانند و مانع عملکرد صحیح آن میشوند.
آیا ریست کارخانه مشکل را حل میکند؟
اگر علت مشکل نرمافزاری باشد، ریست کارخانه ممکن است مؤثر باشد. اما در صورت خرابی سختافزاری، این کار تأثیری نخواهد داشت.
از کجا بفهمیم سنسور مجاورت خراب شده است؟
با استفاده از منوی تست گوشی یا نرمافزارهای تخصصی میتوان عملکرد سنسور را بررسی کرد. اگر مقدار سنسور هنگام نزدیک کردن دست تغییر نکند، احتمال خرابی آن زیاد است.
آیا تعویض LCD میتواند باعث روشن نشدن صفحه هنگام تماس شود؟
بله. نصب نادرست نمایشگر یا استفاده از LCD غیراستاندارد میتواند عملکرد سنسور مجاورت را مختل کند.
آیا آبخوردگی روی سنسور مجاورت تأثیر میگذارد؟
بله. نفوذ رطوبت میتواند باعث سولفاته شدن کانکتورها، خرابی فلت یا از کار افتادن خود سنسور شود.
آیا این مشکل در همه برندها یکسان است؟
خیر. ساختار سنسور و نحوه مدیریت آن در برندهایی مانند سامسونگ، شیائومی، آیفون، هواوی و سایر تولیدکنندگان متفاوت است و همین موضوع باعث تفاوت در نحوه بروز و رفع مشکل میشود.
نظرات (0)