جدول جریان کشی گوشی

مقدمه

یکی از مهارت‌های مهم در تعمیرات سخت‌افزاری موبایل، توانایی تشخیص ایراد برد از طریق بررسی جریان مصرفی دستگاه است. بسیاری از گوشی‌هایی که به تعمیرکار مراجعه می‌کنند، با مشکلاتی مانند روشن نشدن، خاموشی ناگهانی، گیر کردن روی لوگو یا عدم راه‌اندازی سیستم‌عامل مواجه هستند. در چنین شرایطی، یکی از اولین ابزارهایی که برای بررسی وضعیت برد استفاده می‌شود، منبع تغذیه یا پاور ساپلای است.

منبع تغذیه به تعمیرکار اجازه می‌دهد میزان جریان مصرفی برد را در مراحل مختلف راه‌اندازی مشاهده کند. این اطلاعات می‌توانند سرنخ‌های بسیار مهمی درباره وضعیت قطعاتی مانند آی‌سی تغذیه، پردازنده، حافظه RAM و هارد در اختیار تعمیرکار قرار دهند.

نکته مهم این است که صرفاً مشاهده یک عدد روی نمایشگر منبع تغذیه برای تشخیص قطعی خرابی یک قطعه کافی نیست. بلکه باید بدانیم هر عدد در چه مرحله‌ای از فرآیند روشن شدن گوشی ایجاد می‌شود و کدام بخش از مدار در آن مرحله مسئولیت انجام وظیفه دارد.

در این مقاله، جریان‌کشی بعد از پاور را در پنج حالت اصلی بررسی می‌کنیم و یاد می‌گیریم چگونه با تحلیل مقدار جریان مصرفی، محدوده احتمالی خرابی را مشخص کنیم.

جریان‌کشی بعد از پاور چیست؟

جریان‌کشی بعد از پاور به وضعیتی گفته می‌شود که گوشی خاموش است و پس از اتصال کانکتور باتری به منبع تغذیه و فشردن کلید پاور، دستگاه روشن نمی‌شود؛ اما روی نمایشگر آمپرمتر منبع تغذیه عددی مشاهده می‌کنیم.

در حالت عادی، وقتی کلید پاور را فشار می‌دهیم، مجموعه‌ای از اتفاقات الکترونیکی در برد آغاز می‌شود. آی‌سی تغذیه، پردازنده، حافظه‌ها و سایر بخش‌های مدار باید به ترتیب وظایف خود را انجام دهند تا دستگاه بتواند فرآیند راه‌اندازی را تکمیل کند.

اگر یکی از این مراحل با مشکل مواجه شود، ممکن است گوشی روشن نشود و جریان مصرفی آن در یک مقدار مشخص باقی بماند یا به‌طور غیرعادی افزایش پیدا کند.

در واقع، عددی که روی منبع تغذیه مشاهده می‌کنیم، فقط یک مقدار آمپر ساده نیست؛ بلکه می‌تواند نشان‌دهنده مرحله‌ای باشد که گوشی در فرآیند راه‌اندازی در آن متوقف شده است.

برای مثال، اگر دستگاه در مرحله اولیه راه‌اندازی متوقف شود، رفتار جریان آن با زمانی که سیستم‌عامل در حال بارگذاری است تفاوت خواهد داشت.

دسته‌بندی جریان‌کشی بعد از پاور

برای بررسی بهتر این موضوع، می‌توان جریان‌کشی بعد از پاور را به پنج محدوده اصلی تقسیم کرد:

1. جریان‌کشی بی‌نهایت یا جریان‌کشی کامل
2. جریان‌کشی بین ۰.۲ تا ۱ آمپر
3. جریان‌کشی بین ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر
4. جریان‌کشی بین ۰.۰۱ تا ۰.۰۵ آمپر
5. جریان‌کشی کمتر از ۰.۰۱ آمپر

هرکدام از این محدوده‌ها می‌توانند به یک بخش مشخص از مدار اشاره داشته باشند. در ادامه، هر حالت را به‌صورت جداگانه بررسی می‌کنیم.

۱. جریان‌کشی بی‌نهایت بعد از پاور؛ بررسی خرابی آی‌سی تغذیه

یکی از رایج‌ترین حالت‌هایی که ممکن است هنگام عیب‌یابی گوشی خاموش با آن مواجه شوید، جریان‌کشی بی‌نهایت است.

جریان‌کشی بی‌نهایت به چه معناست؟

فرض کنید گوشی را به منبع تغذیه متصل کرده‌اید و جریان دستگاه را روی ۱.۵ آمپر محدود کرده‌اید. پس از فشردن کلید پاور، به‌جای اینکه جریان مصرفی دستگاه به‌صورت طبیعی افزایش پیدا کند، آمپرمتر مستقیماً عدد ۱.۵ آمپر را نشان می‌دهد.

در چنین شرایطی، اگر جریان مصرفی دقیقاً به سقف تنظیم‌شده منبع تغذیه برسد، با یک جریان‌کشی بسیار شدید مواجه هستیم.

این وضعیت معمولاً نشان‌دهنده وجود اتصال کوتاه یا اختلال شدید در یکی از مسیرهای تغذیه است.

نقش آی‌سی تغذیه در ایجاد جریان‌کشی بی‌نهایت

یکی از قطعاتی که در این شرایط باید به آن مشکوک شد، آی‌سی تغذیه یا PMIC است.

در ساختار مدار تغذیه موبایل، ولتاژ باتری یا همان V-BATT از مسیرهای مشخصی وارد مدار شده و بخش‌های مختلف برد را تغذیه می‌کند. آی‌سی تغذیه نیز وظیفه مدیریت و توزیع ولتاژهای موردنیاز بخش‌های مختلف گوشی را بر عهده دارد.

هنگامی که کلید پاور فشرده می‌شود، فرمان روشن شدن دستگاه به مدار مدیریت تغذیه ارسال می‌شود. در ادامه، آی‌سی تغذیه باید ولتاژهای موردنیاز بخش‌های مختلف را تأمین کند.

اگر آی‌سی تغذیه دچار خرابی داخلی شده باشد یا در مسیرهای مرتبط با آن اتصال کوتاه وجود داشته باشد، ممکن است جریان مصرفی به‌شدت افزایش پیدا کند.

در این حالت، یکی از احتمالات مهم، خرابی خود آی‌سی تغذیه است.

چگونه محل خرابی را پیدا کنیم؟

یکی از روش‌های کاربردی برای پیدا کردن قطعه معیوب در جریان‌کشی شدید، استفاده از تست حرارتی است.

در این روش، ابتدا برد را به منبع تغذیه متصل می‌کنیم و شرایط جریان‌کشی را بررسی می‌کنیم. سپس با استفاده از تجهیزات مناسب، محل تولید حرارت غیرعادی را شناسایی می‌کنیم.

یکی از روش‌های تشخیص، استفاده از اسپری فریز است.

با اسپری کردن مقدار مناسبی از فریز روی قسمت‌های مشکوک، سطح قطعه سرد می‌شود. هنگامی که برد در شرایط ایجاد جریان‌کشی قرار می‌گیرد، قطعه‌ای که مصرف غیرعادی دارد ممکن است سریع‌تر از سایر بخش‌ها گرم شود و لایه فریز روی آن زودتر از بین برود.

این موضوع می‌تواند به شناسایی محل خرابی کمک کند.

نکته تخصصی: در جریان‌کشی بی‌نهایت، آی‌سی تغذیه یکی از مظنون‌های اصلی است؛ اما نباید بدون بررسی حرارتی و اندازه‌گیری‌های تکمیلی، خرابی را به‌صورت قطعی به این قطعه نسبت داد. سایر قطعات و مسیرهای متصل به خطوط تغذیه نیز ممکن است باعث اتصال کوتاه شوند.

۲. جریان‌کشی بین ۰.۲ تا ۱ آمپر؛ بررسی خرابی RAM

دومین حالت مهم در عیب‌یابی جریان‌کشی بعد از پاور، مشاهده عددی بین ۰.۲ تا ۱ آمپر است.

این محدوده معمولاً در شرایطی دیده می‌شود که برد قبلاً مورد تعمیر یا دست‌کاری قرار گرفته باشد.

برای مثال، ممکن است تعمیرکاری روی پردازنده یا حافظه گوشی عملیات حرارتی انجام داده باشد و پس از آن دستگاه دیگر نتواند به‌درستی روشن شود.

چرا خرابی RAM باعث این نوع جریان‌کشی می‌شود؟

حافظه RAM یکی از اجزای مهم در فرآیند راه‌اندازی و اجرای سیستم‌عامل است.

در بسیاری از گوشی‌های هوشمند، حافظه RAM به‌صورت یکپارچه با پردازنده یا در ساختارهای پکیج مرتبط با CPU قرار می‌گیرد. بنابراین، مشکلات مربوط به اتصالات این بخش می‌توانند تأثیر مستقیمی بر عملکرد دستگاه داشته باشند.

وقتی گوشی روشن می‌شود، ابتدا مراحل اولیه راه‌اندازی انجام می‌شوند و سپس دستگاه باید بتواند بخش‌های مختلف سیستم را آماده کند.

در ادامه، اطلاعات موردنیاز برای اجرای سیستم‌عامل و مدیریت فرآیندهای اولیه بارگذاری می‌شوند.

اگر حافظه RAM نتواند وظایف خود را به‌درستی انجام دهد، ممکن است دستگاه در همین مرحله متوقف شود یا وارد چرخه ریست شدن شود.

در چنین شرایطی، جریان مصرفی می‌تواند در محدوده ۰.۲ تا ۱ آمپر قرار بگیرد.

چه عواملی باعث خرابی RAM می‌شوند؟

خرابی RAM همیشه به معنای سوختن کامل آی‌سی نیست. گاهی اوقات مشکل به اتصالات و پایه‌های آن مربوط می‌شود.

مهم‌ترین دلایل احتمالی عبارت‌اند از:

• اتصال کوتاه پایه‌های RAM: ممکن است در اثر حرارت نامناسب یا جابه‌جایی پایه‌ها، اتصالات ناخواسته بین پدها ایجاد شود.

• قلع‌مردگی یا اختلال در اتصالات: اتصالات ضعیف زیر آی‌سی می‌توانند ارتباط الکتریکی صحیح را مختل کنند.

• آسیب ناشی از آب‌خوردگی: سولفاته شدن پایه‌ها و ایجاد اتصال ناخواسته در مسیرهای مرتبط با RAM می‌تواند باعث اختلال در عملکرد آن شود.

• حرارت غیر اصولی هنگام تعمیر: اعمال حرارت بیش از اندازه یا غیراصولی روی CPU و RAM ممکن است به ساختار اتصالات آسیب بزند.

• خرابی داخلی حافظه: در برخی موارد، خود حافظه RAM دچار آسیب داخلی می‌شود.

چرا جریان‌کشی در این محدوده بیشتر بعد از تعمیرات دیده می‌شود؟

یکی از نکات مهم در تعمیرات برد، توجه به سابقه تعمیر دستگاه است.

فرض کنید گوشی قبل از مراجعه به تعمیرگاه خاموش بوده و تعمیرکار دیگری روی CPU یا حافظه آن عملیات ریبال یا حرارت‌دهی انجام داده است.

پس از انجام این عملیات، دستگاه با فشردن کلید پاور وارد جریان‌کشی ۰.۵ آمپر می‌شود، اما روشن نمی‌شود.

در چنین شرایطی باید به بخش‌هایی که قبلاً روی آن‌ها کار شده است توجه ویژه‌ای داشته باشید.

نکته مهم: جریان‌کشی ۰.۲ تا ۱ آمپر به‌تنهایی اثبات‌کننده خرابی RAM نیست. این محدوده در این روش آموزشی به‌عنوان یکی از نشانه‌های احتمالی اختلال RAM مطرح می‌شود و باید با بررسی سابقه تعمیر، رفتار بوت و تست‌های تکمیلی تأیید شود.

۳. جریان‌کشی بین ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر؛ بررسی خرابی هارد

یکی از مهم‌ترین محدوده‌ها در عیب‌یابی جریان‌کشی موبایل، عدد ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر است.

در این محدوده، احتمال خرابی حافظه داخلی گوشی یا همان هارد بسیار مهم است.

هارد در گوشی‌های هوشمند وظیفه ذخیره‌سازی اطلاعات، فایل‌های سیستم‌عامل و داده‌های موردنیاز دستگاه را بر عهده دارد.

اگر گوشی نتواند به اطلاعات موردنیاز خود دسترسی پیدا کند، ممکن است فرآیند راه‌اندازی در مرحله بارگذاری سیستم‌عامل متوقف شود.

چرا خرابی هارد باعث جریان‌کشی ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر می‌شود؟

برای درک بهتر این موضوع، باید مراحل کلی روشن شدن گوشی را بشناسیم.

پس از فشردن کلید پاور، ابتدا بخش‌های اولیه مدار فعال می‌شوند. سپس پردازنده باید مراحل راه‌اندازی را انجام دهد و در ادامه به اطلاعات موردنیاز برای بارگذاری سیستم‌عامل دسترسی پیدا کند.

این اطلاعات در حافظه داخلی دستگاه ذخیره شده‌اند.

بنابراین، اگر هارد دچار مشکل باشد، ممکن است گوشی در مرحله‌ای متوقف شود که نیاز به دسترسی به اطلاعات سیستم‌عامل دارد.

در چنین شرایطی، جریان مصرفی می‌تواند در محدوده ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر باقی بماند.

بر اساس روش عیب‌یابی مطرح‌شده در این آموزش، احتمال خرابی هارد در این محدوده بالاست؛ اما تشخیص نهایی به نوع پردازنده و رفتار جریان پس از رها کردن کلید پاور نیز بستگی دارد.

تفاوت جریان‌کشی هارد در پردازنده‌های Qualcomm و غیر Qualcomm

یکی از نکات بسیار مهم در تشخیص خرابی هارد، توجه به نوع پردازنده گوشی است.

رفتار جریان مصرفی در گوشی‌های مجهز به پردازنده Qualcomm ممکن است با گوشی‌های دارای پردازنده‌های دیگر متفاوت باشد.

گوشی‌های دارای پردازنده Qualcomm

در گوشی‌های مجهز به پردازنده کوالکام، یکی از نشانه‌هایی که در این روش عیب‌یابی بررسی می‌شود، ثابت ماندن جریان پس از رها کردن کلید پاور است.

برای مثال، فرض کنید کلید پاور را فشار می‌دهید و جریان مصرفی به ۰.۱۸ آمپر می‌رسد.

حالا انگشت خود را از روی کلید پاور برمی‌دارید؛ اما عدد ۰.۱۸ آمپر همچنان روی منبع تغذیه باقی می‌ماند.

به این وضعیت اصطلاحاً قفل شدن جریان گفته می‌شود.

در چنین شرایطی، باید حافظه داخلی دستگاه را به‌عنوان یکی از گزینه‌های اصلی خرابی بررسی کنید.

گوشی‌های دارای پردازنده غیر Qualcomm

در گوشی‌هایی که از پردازنده‌هایی مانند MediaTek، Exynos یا سایر پلتفرم‌های غیر Qualcomm استفاده می‌کنند، رفتار جریان ممکن است متفاوت باشد.

در روش موردبحث، اگر کلید پاور را فشار دهید و پس از رسیدن جریان به محدوده موردنظر، کلید را رها کنید، ممکن است جریان مصرفی به‌طور کامل قطع شود.

بنابراین، برای عیب‌یابی این گوشی‌ها باید به نوع پردازنده و الگوی مصرف جریان توجه داشته باشید.

نکته: این رفتارها الگوهای تشخیصی هستند و نباید آن‌ها را برای تمام مدل‌ها و نسخه‌های سخت‌افزاری یکسان در نظر گرفت.

چه عواملی باعث خرابی هارد موبایل می‌شوند؟

خرابی حافظه داخلی گوشی می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد. گاهی اوقات خود آی‌سی هارد آسیب دیده است و در برخی موارد، مشکل از مسیرهای ارتباطی و تغذیه آن ناشی می‌شود.

مهم‌ترین موارد عبارت‌اند از:

1. قطع شدن ولتاژ تغذیه هارد: اگر ولتاژ موردنیاز حافظه داخلی تأمین نشود، هارد نمی‌تواند عملکرد طبیعی داشته باشد.
2. اتصال کوتاه در پایه‌های تغذیه: اتصال کوتاه در پایه‌های مربوط به تغذیه ممکن است مانع عملکرد صحیح حافظه شود.
3. مشکل در پایه‌های دیتا: پایه‌های ارتباطی وظیفه انتقال اطلاعات بین پردازنده و حافظه را دارند. اختلال در این پایه‌ها می‌تواند ارتباط بین این دو بخش را مختل کند.
4. سولفاته شدن پایه‌ها: آب‌خوردگی و رطوبت ممکن است باعث سولفاته شدن پایه‌ها و ایجاد اختلال در اتصالات شوند.
5. ضربه خوردن برد: ضربه شدید می‌تواند به اتصالات زیر آی‌سی یا مسیرهای ارتباطی آسیب وارد کند.
6. خرابی داخلی آی‌سی هارد: در بعضی موارد، خود حافظه داخلی دچار خرابی شده و دیگر قادر به انجام وظایف طبیعی خود نیست.

بنابراین، هنگام مشاهده جریان‌کشی در محدوده ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر، باید هم خود هارد و هم مسیرهای تغذیه و دیتا بررسی شوند.

۴. جریان‌کشی بین ۰.۰۱ تا ۰.۰۵ آمپر؛ بررسی خرابی CPU

یکی دیگر از محدوده‌های مهم جریان‌کشی بعد از پاور، عدد ۰.۰۱ تا ۰.۰۵ آمپر است.

در این مرحله، پردازنده باید بتواند فرمان‌های اولیه راه‌اندازی را صادر کند.

CPU یا پردازنده مرکزی یکی از مهم‌ترین قطعات برد موبایل است که وظیفه اجرای دستورالعمل‌ها و مدیریت بخش‌های مختلف سیستم را بر عهده دارد.

اگر پردازنده نتواند مراحل اولیه راه‌اندازی را به‌درستی انجام دهد، ممکن است گوشی در همین مرحله متوقف شود.

نقش CPU در فرآیند روشن شدن گوشی

برای روشن شدن یک گوشی هوشمند، تنها وجود ولتاژ باتری کافی نیست.

پس از فشردن کلید پاور، مدارهای مختلف باید به ترتیب فعال شوند و شرایط لازم برای شروع به کار پردازنده فراهم شود.

پردازنده پس از دریافت شرایط و سیگنال‌های موردنیاز، باید فرآیند راه‌اندازی را آغاز کند.

در این مرحله، فرمان‌های اولیه بوت اهمیت زیادی دارند.

اگر CPU نتواند فرمان‌های لازم را صادر کند، گوشی ممکن است در مرحله اولیه روشن شدن متوقف شود.

در روش آموزشی موردبحث، جریان‌کشی بین ۰.۰۱ تا ۰.۰۵ آمپر می‌تواند نشانه‌ای از اختلال در مرحله صدور فرمان بوت و در نتیجه احتمال خرابی CPU باشد.

آیا خرابی CPU فقط به معنای سوختن پردازنده است؟

خیر. یکی از اشتباهات رایج در تعمیرات موبایل این است که تصور کنیم هر زمان صحبت از خرابی CPU می‌شود، حتماً خود پردازنده سوخته است.

در واقع، اختلال در عملکرد CPU می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد.

برای مثال:

• اتصال کوتاه در پایه‌های پردازنده

• قلع‌مردگی پایه‌های زیر CPU

• سولفاته شدن اتصالات در اثر آب‌خوردگی

• آسیب ناشی از ضربه

• حرارت‌دهی غیراصولی در تعمیرات قبلی

• خرابی داخلی خود پردازنده

بنابراین، پیش از تصمیم‌گیری درباره تعویض یا کنار گذاشتن برد، باید وضعیت اتصالات و شرایط فنی پردازنده بررسی شود.

روش ریبال CPU برای بررسی مشکل

یکی از روش‌هایی که در تعمیرات برد برای بررسی اختلال اتصالات پردازنده استفاده می‌شود، ریبال CPU است.

در این روش، پردازنده از روی برد برداشته می‌شود و پس از بررسی وضعیت پدها و پایه‌ها، عملیات قلع‌گذاری مجدد انجام می‌گیرد.

هدف از این کار، برطرف کردن مشکلات احتمالی مربوط به اتصالات زیر آی‌سی است.

اگر مشکل دستگاه ناشی از قلع‌مردگی یا اختلال در اتصالات باشد، ممکن است پس از ریبال، رفتار جریان مصرفی تغییر کند و گوشی بتواند فرآیند روشن شدن را تکمیل کند.

اما اگر پس از انجام عملیات اصولی، مشکل همچنان باقی بماند، احتمال خرابی داخلی پردازنده نیز مطرح می‌شود.

نکته تخصصی: ریبال کردن CPU نباید به‌عنوان اولین اقدام و بدون بررسی انجام شود. این عملیات ریسک بالایی دارد و در صورت انجام غیراصولی می‌تواند آسیب بیشتری به برد وارد کند.

۵. جریان‌کشی نزدیک به ۰.۰۱ آمپر و کمتر از آن؛ بررسی مدار کریستال و اسیلاتور

آخرین محدوده‌ای که در این آموزش بررسی می‌کنیم، جریان‌کشی کمتر از ۰.۰۱ آمپر است.

برای مثال، ممکن است هنگام فشردن کلید پاور عددی مانند ۰.۰۰۹ یا ۰.۰۱ آمپر روی منبع تغذیه مشاهده کنید.

در این شرایط، یکی از بخش‌هایی که باید مورد بررسی قرار بگیرد، مدار تولید کلاک یا نوسان‌ساز است.

کریستال یا اسیلاتور چیست؟

کریستال و اسیلاتور از قطعات مهم در مدارهای الکترونیکی هستند که در تولید سیگنال کلاک نقش دارند.

سیگنال کلاک برای هماهنگ‌سازی و زمان‌بندی فعالیت بخش‌های مختلف مدار استفاده می‌شود.

پردازنده برای انجام بسیاری از عملیات خود به سیگنال‌های زمان‌بندی نیاز دارد.

اگر مدار تولید کلاک دچار اختلال شود، ممکن است پردازنده نتواند فرآیند راه‌اندازی را به‌درستی آغاز کند.

در نتیجه، گوشی روشن نمی‌شود و ممکن است جریان بسیار کمی از منبع تغذیه دریافت کند.

خرابی مسیر اسیلاتور چگونه اتفاق می‌افتد؟

در بررسی این نوع جریان‌کشی، باید علاوه بر خود کریستال، مسیرهای مرتبط با آن نیز بررسی شوند.

گاهی اوقات مشکل از خود قطعه نیست و مسیر تغذیه یا ارتباطات آن دچار آسیب شده است.

برای مثال، در برخی مدارها، قطعه نوسان‌ساز دارای پایه‌هایی برای ورودی، خروجی و سایر اتصالات است.

اگر مسیر تغذیه موردنیاز آن قطع شده باشد، قطعه نمی‌تواند عملکرد طبیعی خود را انجام دهد.

در نتیجه، ممکن است فرآیند تولید کلاک با مشکل مواجه شود.

بررسی مسیر تغذیه اسیلاتور

در صورتی که به خرابی مسیر تغذیه اسیلاتور مشکوک هستید، باید ابتدا شماتیک و نقشه برد را بررسی کنید.

در ادامه، ولتاژ ورودی و خروجی مربوط به این بخش باید با ابزار مناسب اندازه‌گیری شود.

اگر مشخص شود که مسیر تغذیه قطع شده است، می‌توان با بررسی دقیق نقشه، محل قطعی را شناسایی کرد.

در بعضی شرایط، ممکن است تعمیرکار مجبور شود مسیر آسیب‌دیده را با استفاده از سیم جامپر ترمیم کند.

البته اجرای جامپر باید دقیقاً بر اساس شماتیک و مسیر واقعی برد انجام شود؛ زیرا اتصال اشتباه پایه‌ها می‌تواند باعث آسیب به مدار شود.

نکته مهم: جریان کمتر از ۰.۰۱ آمپر به‌تنهایی خرابی اسیلاتور را ثابت نمی‌کند. این محدوده فقط می‌تواند یکی از سرنخ‌های عیب‌یابی باشد و باید با بررسی سیگنال کلاک، تغذیه و سایر شرایط راه‌اندازی همراه شود.

چگونه خرابی CPU و هارد را در جریان‌کشی ۰.۰۵ آمپر تشخیص دهیم؟

یکی از چالش‌های مهم در عیب‌یابی موبایل، زمانی است که جریان مصرفی دستگاه حدود ۰.۰۵ آمپر باقی می‌ماند.

این عدد می‌تواند در بررسی اولیه، احتمال خرابی CPU یا هارد را مطرح کند.

اما سؤال مهم این است که چگونه می‌توان متوجه شد ایراد از پردازنده است یا حافظه داخلی؟

برای پاسخ به این سؤال، دو روش اصلی وجود دارد.

روش اول: خارج کردن هارد از مدار

اولین روش، خارج کردن آی‌سی هارد از روی برد است.

فرض کنید گوشی را به منبع تغذیه متصل کرده‌اید و پس از فشردن پاور، جریان مصرفی در محدوده ۰.۰۵ آمپر باقی می‌ماند.

در چنین شرایطی، یکی از احتمالات خرابی هارد است؛ اما هنوز نمی‌توان CPU را از فهرست احتمالات حذف کرد.

برای بررسی این موضوع، می‌توان هارد را از مدار خارج کرد و دوباره رفتار جریان مصرفی را بررسی کرد.

در روش آموزشی موردبحث:

• اگر پس از خارج کردن هارد، وضعیت جریان‌کشی تغییر کند یا مشکل موردنظر برطرف شود، احتمال خرابی هارد تقویت می‌شود.

• اگر همان رفتار جریان‌کشی قبلی باقی بماند، باید احتمال خرابی CPU را جدی‌تر بررسی کرد.

البته این روش به‌تنهایی تشخیص قطعی نیست و باید سایر شرایط مدار نیز بررسی شوند.

چرا خارج کردن هارد ریسک دارد؟

یکی از مشکلات این روش، دشواری جدا کردن آی‌سی هارد از برد است.

در بسیاری از گوشی‌ها، آی‌سی حافظه با چسب و قلع به برد متصل شده و برای جدا کردن آن به تجهیزات و مهارت تخصصی نیاز است.

اگر عملیات حرارت‌دهی به‌درستی انجام نشود، ممکن است به برد، پدهای زیر آی‌سی یا قطعات مجاور آسیب وارد شود.

به همین دلیل، قبل از انتخاب این روش بهتر است راهکارهای کم‌ریسک‌تر بررسی شوند.

روش دوم: استفاده از ISP Pinout

یکی از روش‌های کاربردی برای بررسی وضعیت هارد بدون نیاز به خارج کردن مستقیم آن از روی برد، استفاده از ISP Pinout است.

ISP یکی از روش‌های دسترسی به ارتباطات حافظه از طریق نقاط مشخص روی برد است.

در برخی مدل‌های گوشی، نقاط مشخصی برای دسترسی به خطوط ارتباطی حافظه در نظر گرفته شده‌اند که با استفاده از نقشه و اطلاعات فنی دستگاه می‌توان آن‌ها را پیدا کرد.

برای مثال، اگر قصد بررسی یک گوشی سامسونگ M15 را دارید، می‌توانید اطلاعات مربوط به ISP Pinout همان مدل را جست‌وجو کنید.

در جست‌وجوی اطلاعات باید به مدل دقیق دستگاه و نسخه برد توجه داشته باشید؛ زیرا ممکن است نقاط اتصال در مدل‌های مختلف متفاوت باشند.

پس از پیدا کردن نقشه، تعمیرکار می‌تواند با استفاده از تجهیزات مناسب به نقاط موردنیاز دسترسی پیدا کند.

در روش مطرح‌شده در این آموزش، با قرار دادن هارد در وضعیت خارج از مدار از طریق روش مناسب، می‌توان رفتار پردازنده را بررسی کرد.

توجه: اتصال یک پایه به GND باید فقط زمانی انجام شود که نقشه فنی همان برد، عملکرد و روش صحیح آن را تأیید کرده باشد. اتصال اشتباه پایه‌های ISP می‌تواند باعث اتصال کوتاه یا آسیب به حافظه و پردازنده شود.

تشخیص CPU و هارد از طریق اتصال گوشی به کامپیوتر

پس از قرار دادن هارد در وضعیت خارج از مدار، می‌توان گوشی را به کامپیوتر متصل کرد و وضعیت شناسایی پردازنده را بررسی کرد.

در این روش، هدف این است که مشخص شود آیا پردازنده می‌تواند وارد حالت ارتباطی موردنظر شود یا خیر.

برای بررسی، می‌توانید Device Manager ویندوز را باز کنید.

سپس گوشی را در شرایط تست به کامپیوتر متصل کرده و تغییرات فهرست دستگاه‌ها را بررسی کنید.

در صورت شناسایی صحیح، ممکن است نام یا شناسه‌ای مرتبط با پلتفرم دستگاه مشاهده شود.

برای مثال، بسته به نوع پردازنده و حالت ارتباطی، ممکن است مواردی مانند زیر دیده شوند:

• Qualcomm HS-USB QDLoader 9008

• Qualcomm Snapdragon

• MediaTek

• Exynos

• حالت‌های ارتباطی مرتبط با Odin

در صورتی که پردازنده در حالت مورد انتظار توسط کامپیوتر شناسایی شود، این موضوع می‌تواند نشان دهد که CPU قادر به اجرای بخشی از فرآیند اولیه ارتباطی است و احتمال خرابی هارد بیشتر می‌شود.

اگر دستگاه شناسایی نشود، باید وضعیت CPU، تغذیه، کلاک، مسیرهای ارتباطی و شرایط ورود به حالت موردنظر بررسی شوند.

نکته تخصصی: شناسایی نشدن گوشی در Device Manager به‌تنهایی به معنای خرابی قطعی CPU نیست. نصب نبودن درایور، انتخاب اشتباه حالت تست، مشکل کابل یا پورت USB و اختلال در مسیرهای ارتباطی نیز می‌توانند باعث شناسایی نشدن دستگاه شوند. همچنین هر پلتفرم الزاماً در حالت یکسانی نمایش داده نمی‌شود.

جدول خلاصه جریان‌کشی بعد از پاور و قطعات مشکوک

برای اینکه هنگام تعمیر گوشی بتوانید سریع‌تر محدوده احتمالی خرابی را تشخیص دهید، جدول زیر را در نظر داشته باشید.

این جدول یک راهنمای اولیه برای عیب‌یابی است. مقدار جریان مصرفی در گوشی‌های مختلف می‌تواند با توجه به مدل، طراحی مدار، ولتاژ تغذیه و شرایط تست متفاوت باشد.

اشتباهات رایج در تشخیص جریان‌کشی بعد از پاور

در تعمیرات موبایل، یکی از مشکلاتی که ممکن است باعث تشخیص اشتباه شود، تکیه بیش از حد به عدد آمپر است.

تعمیرکار باید بتواند ارتباط بین جریان مصرفی، مراحل راه‌اندازی و عملکرد قطعات را درک کند.

در ادامه، چند مورد از اشتباهات رایج را بررسی می‌کنیم.

۱. تشخیص قطعی خرابی قطعه فقط با مشاهده آمپر

برای مثال، اگر گوشی روی ۰.۰۵ آمپر باقی بماند، نمی‌توان بدون انجام بررسی‌های تکمیلی با اطمینان گفت که هارد خراب است.

همان‌طور که توضیح دادیم، این محدوده ممکن است با خرابی CPU نیز ارتباط داشته باشد.

بنابراین، باید از روش‌های تشخیصی تکمیلی استفاده کرد.

۲. بی‌توجهی به سابقه تعمیر دستگاه

اگر گوشی قبلاً باز شده یا روی CPU و RAM آن عملیات حرارتی انجام شده باشد، این موضوع می‌تواند در تشخیص بسیار مؤثر باشد.

برای مثال، مشاهده جریان‌کشی ۰.۵ آمپر در دستگاهی که اخیراً روی CPU آن کار شده است، می‌تواند توجه تعمیرکار را به اتصالات RAM و بخش‌های مرتبط جلب کند.

۳. نادیده گرفتن نوع پردازنده

رفتار جریان مصرفی در تمام گوشی‌ها یکسان نیست.

به‌خصوص هنگام بررسی جریان‌کشی هارد، باید تفاوت پلتفرم‌های Qualcomm و غیر Qualcomm را در نظر گرفت.

۴. خارج کردن هارد بدون بررسی روش‌های جایگزین

بلند کردن آی‌سی هارد از روی برد عملیاتی حساس است.

اگر امکان بررسی از طریق نقاط تست و روش ISP وجود داشته باشد، ممکن است بتوان بدون انجام عملیات پرریسک اولیه، اطلاعات تشخیصی مفیدی به دست آورد.

۵. بی‌توجهی به خطوط تغذیه و دیتا

گاهی اوقات تعمیرکار مستقیماً سراغ تعویض یا ریبال آی‌سی می‌رود؛ درحالی‌که مشکل اصلی از یک مسیر تغذیه یا ارتباطی است.

به همین دلیل، بررسی ولتاژها، مقاومت مسیرها و وضعیت پایه‌ها اهمیت زیادی دارد.

نکات مهم برای انجام تست جریان‌کشی بعد از پاور

برای اینکه نتیجه تست منبع تغذیه قابل اعتماد باشد، رعایت چند نکته ضروری است.

اول: تنظیم صحیح منبع تغذیه

قبل از اتصال گوشی، ولتاژ و محدودیت جریان منبع تغذیه را متناسب با مشخصات دستگاه تنظیم کنید.

دوم: بررسی اتصال کانکتور باتری

اتصال اشتباه یا نامناسب کانکتور می‌تواند باعث ایجاد رفتار غیرطبیعی در جریان مصرفی شود.

سوم: بررسی کلید پاور

اطمینان حاصل کنید که فرمان پاور به‌درستی به مدار ارسال می‌شود.

چهارم: توجه به رفتار جریان در زمان فشردن و رها کردن پاور

تنها عدد نهایی اهمیت ندارد. باید بررسی کنید جریان از چه مقداری شروع می‌شود، چگونه افزایش پیدا می‌کند و پس از رها کردن کلید چه تغییری می‌کند.

پنجم: استفاده از شماتیک و Boardview

برای بررسی دقیق مسیرهای تغذیه، دیتا و کلاک، استفاده از نقشه فنی برد اهمیت زیادی دارد.

ششم: پرهیز از اعمال حرارت غیرضروری

قبل از اطمینان از خرابی یک آی‌سی، از حرارت‌دهی بی‌دلیل به آن خودداری کنید.

جمع‌بندی

جریان‌کشی بعد از پاور یکی از ابزارهای مهم برای تشخیص مشکلات سخت‌افزاری گوشی‌های هوشمند است. با تحلیل رفتار جریان مصرفی می‌توان به محدوده احتمالی خرابی پی برد و مسیر عیب‌یابی را هدفمندتر کرد.

در این مقاله پنج محدوده اصلی جریان‌کشی را بررسی کردیم.

در جریان‌کشی بی‌نهایت، ابتدا باید به احتمال اتصال کوتاه شدید و خرابی آی‌سی تغذیه توجه کنیم.

در محدوده ۰.۲ تا ۱ آمپر، احتمال اختلال در RAM و اتصالات مرتبط با آن مطرح می‌شود؛ به‌خصوص اگر دستگاه سابقه تعمیرات پردازنده یا حافظه داشته باشد.

در جریان‌کشی ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر، هارد و مسیرهای تغذیه و ارتباطی آن از مهم‌ترین بخش‌هایی هستند که باید بررسی شوند.

در محدوده ۰.۰۱ تا ۰.۰۵ آمپر، احتمال اختلال در فرآیند اولیه راه‌اندازی پردازنده مطرح است.

در نهایت، در جریان‌کشی کمتر از ۰.۰۱ آمپر باید بخش تولید کلاک، کریستال، اسیلاتور و مسیرهای تغذیه مرتبط بررسی شوند.

البته باید به خاطر داشته باشیم که این اعداد، الگوهای راهنمای عیب‌یابی هستند و تشخیص نهایی باید با اندازه‌گیری‌های تکمیلی، بررسی شماتیک و شناخت معماری سخت‌افزاری هر مدل گوشی انجام شود.

یک تعمیرکار حرفه‌ای تنها به عدد آمپر نگاه نمی‌کند؛ بلکه می‌داند این عدد در کدام مرحله از راه‌اندازی ایجاد شده و کدام بخش از مدار باید در آن مرحله فعالیت کند.

سوالات متداول درباره جریان‌کشی بعد از پاور موبایل

جریان‌کشی بی‌نهایت بعد از پاور نشانه چیست؟

جریان‌کشی بی‌نهایت معمولاً نشان‌دهنده اتصال کوتاه شدید یا مصرف غیرعادی جریان است. آی‌سی تغذیه یکی از قطعات مشکوک در این وضعیت است، اما باید سایر خطوط تغذیه نیز بررسی شوند.

جریان‌کشی ۰.۲ تا ۱ آمپر به چه معناست؟

در الگوی آموزشی این مقاله، این محدوده می‌تواند نشانه اختلال در RAM یا اتصالات مرتبط با آن باشد. این مشکل به‌خصوص پس از تعمیرات غیراصولی CPU و RAM اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

جریان‌کشی ۰.۰۵ تا ۰.۲ آمپر نشانه خرابی کدام قطعه است؟

یکی از احتمالات اصلی در این محدوده، خرابی هارد یا اختلال در مسیرهای تغذیه و دیتای آن است. نوع پردازنده و رفتار جریان پس از رها کردن کلید پاور نیز باید بررسی شود.

چگونه خرابی هارد و CPU را از یکدیگر تشخیص دهیم؟

یکی از روش‌ها، خارج کردن هارد از مدار و بررسی مجدد رفتار جریان است. همچنین می‌توان با استفاده از روش ISP و بررسی شناسایی دستگاه در کامپیوتر، اطلاعات تشخیصی بیشتری به دست آورد.

ISP Pinout در تعمیرات موبایل چه کاربردی دارد؟

ISP Pinout امکان دسترسی به نقاط ارتباطی حافظه را از طریق پدهای مشخص روی برد فراهم می‌کند. این روش در برخی شرایط برای بررسی حافظه و انجام عملیات تخصصی مرتبط با آن کاربرد دارد.

جریان‌کشی کمتر از ۰.۰۱ آمپر نشانه چیست؟

در این روش عیب‌یابی، یکی از بخش‌های مشکوک مدار تولید کلاک و اسیلاتور است. البته باید مسیر تغذیه، سیگنال کلاک و سایر شرایط اولیه راه‌اندازی نیز بررسی شوند.

آیا خرابی CPU همیشه به معنای سوختن پردازنده است؟

خیر. گاهی مشکل از اتصالات زیر پردازنده، قلع‌مردگی، سولفاته شدن پایه‌ها یا آسیب ناشی از حرارت و ضربه است. بنابراین، قبل از تصمیم‌گیری درباره خرابی داخلی CPU باید اتصالات آن بررسی شوند.

چرا جریان گوشی‌های Qualcomm و MediaTek متفاوت است؟

معماری سخت‌افزاری و نحوه مدیریت مراحل راه‌اندازی در پلتفرم‌های مختلف تفاوت دارد. به همین دلیل، رفتار جریان پس از رها کردن کلید پاور و نحوه ورود به حالت‌های ارتباطی می‌تواند متفاوت باشد.

آیا می‌توان فقط با منبع تغذیه خرابی هارد را تشخیص داد؟

منبع تغذیه اطلاعات اولیه و بسیار مفیدی ارائه می‌دهد، اما برای تشخیص قطعی خرابی هارد کافی نیست. بررسی ولتاژهای تغذیه، پایه‌های دیتا، وضعیت ارتباط با پردازنده و تست‌های تکمیلی ضروری هستند.

تست حرارتی چه کمکی به تشخیص جریان‌کشی بی‌نهایت می‌کند؟

تست حرارتی به تعمیرکار کمک می‌کند قطعه‌ای را که به دلیل اتصال کوتاه یا مصرف غیرعادی جریان گرم می‌شود، شناسایی کند. این روش در کنار اندازه‌گیری‌های الکتریکی می‌تواند سرعت عیب‌یابی را افزایش دهد.